Taal eens anders
Hoe kan cultuureducatie bijdragen aan taalonderwijs in het primair onderwijs? Met Taal eens anders onderzoeken we hoe kunst en cultuur het taalonderwijs kunnen verrijken.
Van experiment naar impact
Via onze onderzoekslijnen krijgen we inzicht in de impact van cultuureducatie op kinderen en jongeren: wat werkt, waarom het werkt en hoe inzichten breder toepasbaar zijn in het onderwijs. Centraal staat steeds de vraag hoe cultuureducatie betekenisvol bijdraagt aan hun ontwikkeling.
Dit onderzoeken doen we samen met scholen, culturele aanbieders, vakdocenten, onderzoekers en jongeren.
De opgedane kennis delen we actief met het onderwijs en het culturele veld in Overijssel, zodat zij deze direct kunnen toepassen in de praktijk.
De afgelopen jaren liep onderzoekslijn MAAKTAAL: taalontwikkeling door cultuureducatie. Deze onderzoekslijn is afgerond en toch gaan we door. MAAKTAAL, maar dan anders.
Onderzoekslijn Taal eens anders bouwt verder op die inzichten en succesfactoren. MAAKTAAL was een verkennend onderzoek. Taal eens anders werkt toe naar concreet lesmateriaal.
We verrijken het taalonderwijs op basisscholen door de nieuwe SLO-kerndoelen voor Nederlands te verbinden aan muziek en beeldende vorming. Zo ontwikkelen we een praktisch inzetbare aanvulling op bestaande taalmethoden voor elke school in Overijssel.
Ben jij benieuwd naar het verloop van deze onderzoekslijn?
Even terug: Het succes van MAAKTAAL
Succesfactoren MAAKTAAL
Twee jaar lang werkte daltonschool Reggewinde met MAAKTAAL. Kunst en taal kwamen samen in betekenisvolle opdrachten. Dat leverde duidelijke successen op.
Sterkere taalvaardigheid
Leerlingen groeiden in begrijpend lezen, schrijven en mondelinge taalvaardigheid. Zo scoorde groep 6 hoger dan het landelijk gemiddelde op begrijpend lezen.
Meer taal in kunst en expressie
Leerlingen gebruikten rijkere taal in beeldende opdrachten en dramalessen, durfden zich vaker te presenteren en reflecteerden uitgebreider op hun werk.
Samenhang en betekenis
Door taal te verbinden aan kunst en thematisch onderwijs werd het een middel om te denken, te verbeelden en te communiceren.
Duurzame werkwijze
De samenwerking tussen leerkrachten en kunstenaars en de gezamenlijke reflectie in het team bleken belangrijke succesfactoren.
Een ouder verwoordde het zo:
Wat mij raakt aan Maaktaal, is dat kinderen niet alleen leren lezen en schrijven, maar ook leren denken, voelen en verwoorden. In kunstlessen ontdekken ze hun eigen stem en durven ze die te laten horen. Dat vind ik van onschatbare waarde.
Luister de podcast op Spotify!
Wil je meer weten? Luister naar vijf afleveringen van de podcast Taal eens anders.
De podcastserie Taal eens anders gaat over de kunstzinnige en creatieve vernieuwing van taalonderwijs.
In de eerste vijf afleveringen volgt journalist en schrijver Marc van Dijk een onderwijsexperiment op Daltonschool Reggewinde, waar kunst, muziek, dans, filosofie en verhalen een vaste plek krijgen in de schoolweek – als innovatief antwoord op groeiende taalachterstanden en een sterke focus op meetbare prestaties.
In gesprekken met leraren, kunstvakdocenten, schoolleiding en deskundigen onderzoekt de serie wat onderwijs eigenlijk is, welke vaardigheden ertoe doen, en wat er gebeurt wanneer in het taalonderwijs ruimte wordt gemaakt voor verbeelding, meerduidigheid en vrije expressie. Thema’s als meetbaarheid, Bildung, creativiteit en basisvaardigheden lopen als een rode draad door de afleveringen.
En nu: Taal eens anders
Versterkt taalontwikkeling
Taal binnen Taal eens anders verbindt een thema aan muziek of beeldende vorming – twee kunstdisciplines die verplicht worden gesteld in het onderwijs – en gaat daarmee verder dan alleen spelling, grammatica en woordenschat. Dat zorgt voor betekenisvol onderwijs en stimuleert tegelijkertijd de creatieve vermogens van leerlingen.
Minder lesdruk, meer opbrengst
Taal eens anders combineert taal met muziek en taal met beeldende vorming in één geïntegreerde aanpak. Scholen winnen daardoor tijd zonder kwaliteitsverlies en voldoen direct aan meerdere leergebieden.
Leren vanuit nieuwsgierigheid
Activiteiten sluiten aan bij de interesse en nieuwsgierigheid van leerlingen. Binnen elk Taal eens anders-project formuleren zij hun eigen onderzoeksvragen, die ze samen met de kunstvakdocent onderzoeken. Zo wordt de intrinsieke motivatie aangesproken; de beste basis om te leren.
Verrijkt bestaande taalmethoden
Taal eens anders is geen vervanging maar een praktische aanvulling op de klassieke taalmethode, direct inzetbaar naast wat scholen al doen.
Het doel
We ontwikkelen aanvullend lesmateriaal voor het basisonderwijs waarin de inzichten uit MAAKTAAL en de nieuwe SLO-kerndoelen voor Nederlands en Kunst en Cultuur samenkomen.
Zo kunnen alle leerlingen in Overijssel aan de slag met Taal eens anders. De focus ligt op de verplichte kunstdisciplines muziek en beeldende vorming.
Onze aanpak
Wij brengen een ontwikkelteam samen van kunstvakdocenten, leerkrachten en taalexperts.
In de ontwikkelfase werkt dit team aan lesmateriaal dat een praktisch aanvulling geeft op de bestaande taalmethoden. Zo kunnen leerlingen taal via muziek en beeldende vorming ervaren, oefenen en verdiepen.
Een aantal scholen stapt in als mede-ontwikkelaar en wordt pilotschool. Ze denken mee en testen het materiaal. Op deze manier ontwikkelen we lesmateriaal waar scholen in heel Overijssel mee aan de slag kunnen.
Houd Taal eens anders in de gaten
Ben jij benieuwd naar het verloop van deze onderzoekslijn?
Zie je kansen voor samenwerking?
Bel of stuur een mail naar Vera Martens, sr. Adviseur cultuureducatie.
